Kurumsal Wellness (Wellbeing) Ne Demek?

Bir Türkçe kelime bir İngilizce ve parantez içinde bir İngilizce kelime ile yan yana gelirse ne olur? Umarız ki fıkra olmaz. Bire bir çevirisi kurumsal esenlik ya da iyi olma hali olan bu tanımların Türkçe’de, İngilizce’de olduğu gibi havalı bir isimleri (henüz) yok. Sektör genelindeki kullanımları ise Google Bey’e sorduğumuzda sonuçlar çarpıcı! Bire bir bu kelimelerin kullanımları şu şekilde;
Kurumsal esenlik 200 sonuç
Kurumsal iyi yaşam 345 sonuç
Kurumsal sağlıklı yaşam 1.210 sonuç
Kurumsal wellness 10.900 sonuç
Kurumsal wellbeing 264 sonuç

Kazananı açıklıyoruz sayın seyirciler: karşınızda kurumsal wellness! Türkiye’deki yaygın kullanımın wellness olduğu kabulu ile biz de site genelinde wellness kelimesini kullanıyoruz.

Kurumsal wellness yani İngilizce çevirisi ile corporate wellness, artık yurtdışındaki örneklerde, özellikle de Amerika’da hemen hiç kullanılmıyor. Wellness kelimesi, yurtdışındaki daha ziyade eski dönemde şirketlerin odaklandığı dengeli beslen + hareket et! mottosu ile anılıyor. Firmalar bunun eskidiğini, sadece fiziksele odaklanmanın insanı bütünsel bir iyi olma haline getirmediğini savunuyorlar. Bu sebeple de daha kapsayıcı olan wellbeing kelimesini kullanıyorlar. Bu projelerin içinde de sadece fizikseli değil, Dünya Sağlık Örgütü’nün de artık kabul ettiği, yedi alt başlığı daha ele alıyorlar. Detaylı bir wellness (wellbeing) tanımı için bu konu ile ilgili makaleye göz atın.

Kurumsal Wellness (Wellbeing) Geçmişi

Kurumsal wellness, geçmişi 1970’lere dayanan bir konsept. Actifit kurucusu Melis Abacıoğlu’nun yazdığı ve kurumsal wellness geçmişini detaylı inceleyen yüksek lisans tezi için lütfen tıklayın.

Çok özetle kurumsal wellness Amerika’da şirket-çalışan-devlet için bir kazan-kazan örgüsü ile başlıyor. Amerika’da şirketler çalışanların sağlık sigortalarını SGK gibi bir genel sağlık sistemine para yatırarak değil, özel sigorta sağlayıcılarının paketlerini ödeyerek karşılıyorlar. Artan sağlık harcamaları, kronik hastalıkların yükselişi ile birlikte devlet bir adım öne geliyor ve ilan ediyor: Şirket olarak çalışanlarınızın iyi yaşamalarını destekleyecek programlar kurgularsanız bizden size vergi indirimi! Sigorta firmaları da görüyor ve arttırıyor: Bizden de size bel çevresi, kolesterol bir takım metriklerdeki riskleri düşürmeniz halinde poliçenizde indirim! Hem çalışanlarına kurumsal wellness programı sunan firma hem de bu tarz kurumsal wellness programları yaratan ve yürüten şirket sayısında tabii ki bir patlama yaşanıyor. Günümüzde Amerika’daki şirketlerin %73’ü bir kurumsal wellness programı sunuyor. Tabii ki kimisi sadece haftada bir yoga yaptırırken, kimisi çok daha kapsamlı programlar sunuyor.

wellbeing-5

Dünya genelinde ise kurumsal wellness projelerine ulaşım ortalaması %9. Ekmek bulamazlarsa pasta yesinler!

Türkiye’de ise bu yönde anekdotal çalışmalar var. Son altı senede 90’ın üzerinde kurumsal firmada kurumsal wellness programları, etkinlikleri ve dijital projeleri yönettik. Bizim gözlemimiz 2019’da 50’nin üzerinde çalışanı olan firmaların yaklaşık %80’nin bir tür kurumsal wellness içeriğini sunduğu yönünde. Ancak kapsamlı, sadece tek bir seminer ya da haftada bir gelen bir spor hocasından daha büyük projelerden bahsedildiğinde bu oranın %20’ye daha yakın olduğunu gözlemliyoruz.

Kurumsal Wellness (Wellbeing) Neden Yapılıyor?

Çalışanların hayatları özellikle de Y ve Z jenerasyonlarında giderek zorlaşıyor. Y ve Z jenerasyonları anlam arayan jenerasyonlar. Kendilerinden önceki jenerasyonların aksine büyük vaatlerle, her şeyin daha iyi olacağını dinleyerek, çok daha iyi okullarda okuyup, çok daha koşullar altında, savaşsız bir dünyaya doğdular. Ancak onlar, bu anlamı bulmak yerine giderek zorlaşan dünyanın içinde kendilerine yer arıyorlar.
Konu ile ilgili Evrim Kuran’dan da görüş aldığımız bir yazımız için tıklayın.

wellbeing-6

Y ve Z jenerasyon çalışanları şehir hayatı içinde giderek daha uzun süreler toplu taşımada evden işe, işten eve gidiyorlar. İşlerinde gerek teknoloji gerekse yeni platform modellerinin getirdiği rekabet sebebiyle kendilerini daha az ifade edebiliyor, kendilerini daha az anlamlı işler yaparken buluyor, ekonomik zorluklar sebebiyle de giderek daha fazla ve erişilmesi güç yüklerin altında uzun mesailer yaparken kendilerini buluyorlar.

Araştırmalar bu bulguları destekliyor. 2013’te gerçekleşen 150 ülkede yapılan bir Gallup anketi işyerinde büyük bir verimlilik kaçağına işaret ediyor. Bu ankete göre kişilerden fiziksel, sosyal, finansal, spiritual, kariyer başlıklarında kendilerini değerlendirmeleri istenmiş.

İyiyim: Verilen başlıklar içinde bir ya da daha fazla alanda sürdürülebilir bir gelişme gösteriyorum.
Zorlanıyorum: Verilen başlıklar içinde bir ya da daha fazla alanda kendime ortalama bir puan veriyorum ve bu konuyu çözümlendirmek için istikrarsız bir ilerleme gösteriyorum.
Kötü durumdayım: Verilen başlıklar içinde bir ya da daha fazla alan benim için kötü gidiyor ve hayatımın genelini risk altına sokuyor.

wellbeing-7

Türkiye sonuçları, çalışan esenliğinin önemini ortaya koyuyor. Çalışanların %35 gibi çok büyük bir oranı “kötü durumdayım”ı seçerken, %50’si de “zorlanıyorum” diyor. Sadece %15’lik bir kesim hayatım mükemmel gidiyor, çok iyiyim diyor.

Yapılan farklı araştırmalar bu %15’lik kesimin işine üç kat daha bağlı, krizler sırasında işinin daha yüksek performans göstermesinde etkili, iş yerinde ise %27 daha verimli olduğunu gösteriyor. Ayrıca bu bireyler işe gelmemezlik oranlarında diğer gruplara göre %70 daha iyi performans gösteriyorlar. Bu çalışanlar, değişime adapte olmak konusunda %45 daha başarılı. Bu çalışanlar, önümüzdeki bir sene içinde yeni bir iş arama konusunda ise %59 daha isteksizler. Bu bireyler ayrıca topluma da daha büyük katkı sağlıyorlar. Bu kişiler, geçtiğimiz ay içinde diğer gruplardaki bireylere oranlara %19 daha fazla gönüllülük projelerinde çalışıyorlar.

Bunlar işin güzel tarafı. “İyi olmadığını” söyleyen bireylerle ilgili de parmak kaldırmak isteriz. İnsan Kaynakları olarak çalışanların iyi hissetmeleri aslında sadece insan oldukları ve şirketimizde değer yaratanlarımız olarak onlara karşı sorumluluğumuz olduğu için ajandamızda ilk sıraya almamız gereken bir konu. Bu kabulden hareketle durumun bir de ekonomiye etkisinden bahsetmek isteriz. “İyi değilim” diyen çalışanlar, araştırmalara göre aşağıdaki değerlerle şirkete etki ediyorlar:

wellbeing-8
Kurumsal Wellness (Wellbeing) Nedir ve Programlar Nelerden Oluşur?

Kurumsal wellness, çalışanların yukarıda da yazıldığı şekilde “iyi oldukları” bir hale gelmeleri için yapılan çalışmalardır. Kurumsal wellness çalışmalarında en çok kullanılan araçlar aşağıda;

wellbeing-9

Buna göre dengeli beslenme projeleri ilk sırada yer alıyor. Hemen arkasından sigara bırakma projeleri, hareket etmeyi destekleyen fitness çalışmaları geliyor. Amerika’da Türkiye’den farklı olarak bağımlılık çalışmaları da sıklıkla tercih ediliyor. Bunların hemen arkasından ise stres yönetimi ve sağlık seminerleri geliyor.
Türkiye’de sunulan kurumsal wellness programlarında bu sıralamayı

  1. Beslenme
  2. Spor / hareket
  3. Duygusal sağlık programları
  4. Entelektüel wellness (hobi kulüpleri, ilham verici konuşmalar gibi içerikler) olarak yapabiliriz.

Deloitte’ın yaptığı çalışma, sunulanlar ile çalışanların bekledikleri arasındaki farkı gösteriyor:

wellbeing-10

Kurumsal wellness programlarının en önemli ölçüm kriterlerinden biri katılım. Amerika’da katılım ölçümlerinde ortalama %10 iken Türkiye bu oranın çok daha yüksek; şirketlerde genelde %35-50 olduğunu söylemek mümkün. Amerika’dan rakamları sizin için bu görselde derledik.

wellbeing-11

Actifit Kurumsal Wellness (Wellbeing) Yaklaşımı:

Programlarımızı yaratırken

  1. Toplantı, ölçüm, anketler ile kendimize hedefler koyuyor,
  2. Projeyi sahiplenecek ekip ve sponsorları belirliyor,
  3. Çalışan markasının ve iletişim mecralarını netleştiriyor,
  4. Güçlü bir lansman ile şirket içinde kullanımı optimal seviyeye getiriyoruz.

Sadece uzun soluklu ve aşağıdakilerin tamamını kapsayan projeler yapabildiğimiz gibi, tek tek de işler yaratıyoruz.

  1. Yerinde uzmanlarla bire bir, sürekli ve uzun süreli hizmetler (yerinde diyetisyen, yerinde psikolog, yerinde spor eğitmeni gibi)
  2. Türkiye'nin önde gelen wellness uzmanları ile seminer ve atölyeler
  3. Wellness yarışmaları (challenge)
  4. Wellness iletişim kampanyaları
Size uygun kurumsal wellness projesi için bizimle şimdi iletişime geçin!